ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จในการขับเคลื่อนสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขสู่การเป็นระบบราชการ 4.0 (PMQA 4.0) ในยุคสังคมดิจิทัล

Main Article Content

ชิตชนินทร์ นิยมไทย

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้เป็นการศึกษาเชิงสำรวจ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จ และเสนอแนวทางการพัฒนาของสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขในการเป็นระบบราชการ 4.0 ตามเกณฑ์ PMQA 4.0 เก็บข้อมูลในบุคลากรในสังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขส่วนกลาง 13 แห่ง และส่วนภูมิภาค 76 แห่ง ที่รับผิดชอบหรือเกี่ยวข้องกับงานพัฒนาคุณภาพ PMQA คำนวณขนาดของกลุ่มตัวอย่างจากสูตรของทาโร ยามาเน่ จำนวน 215 คน เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถาม ผลการศึกษาพบว่า 


ผลคะแนนการดำเนินการตามเกณฑ์ PMQA 4.0 ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 ลดลงเมื่อเทียบกับปีงบประมาณ พ.ศ. 2566 และ 2567 ร้อยละ 3.11 และ 4.96 ตามลำดับ ระดับความคิดเห็นต่อความสำเร็จในการขับเคลื่อนองค์กรโดยรวมอยู่ในระดับมาก (x̅=4.17) การวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณพบว่า ตัวแปรด้านการนำองค์การ ด้านการวางแผนเชิงยุทธศาสตร์ ด้านการมุ่งเน้นผู้รับบริการและ ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ด้านการวัดการวิเคราะห์และการจัดการความรู้ ด้านการมุ่งเน้นบุคลากร และด้านการมุ่งเน้นระบบปฏิบัติการของหน่วยงานมีผลทางบวกต่อความสำเร็จตามเกณฑ์ PMQA 4.0 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p-value=0.01) และสามารถร่วมกันอธิบายความแปรปรวนของความสำเร็จตามเกณฑ์ PMQA 4.0 ได้ร้อยละ 75.17 โดยที่ด้านการวางแผนเชิงยุทธศาสตร์มีอิทธิพลสูงสุด 


ผลจากการวิจัยเสนอให้สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข เน้นการเสริมสร้างความเข้มแข็ง ในทุกด้าน พัฒนาองค์ความรู้ โดยเฉพาะด้านการนำองค์การ เพื่อสร้างภาครัฐที่เปิดกว้าง เชื่อมโยงกัน ทำงานอย่างชาญฉลาดด้วยระบบดิจิทัล และมุ่งเน้นการให้บริการที่ตรงกับความต้องการของประชาชน ขับเคลื่อนไปสู่การเป็นระบบราชการ 4.0 อย่างมีประสิทธิภาพ

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
1.
นิยมไทย ช. ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จในการขับเคลื่อนสำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุขสู่การเป็นระบบราชการ 4.0 (PMQA 4.0) ในยุคสังคมดิจิทัล. J. Dis. Prev. Control Integr. Health Sci. [อินเทอร์เน็ต]. 29 เมษายน 2026 [อ้างถึง 4 พฤษภาคม 2026];2(1):51-66. available at: https://he04.tci-thaijo.org/index.php/JODPCIH/article/view/3948
ประเภทบทความ
นิพนธ์ต้นฉบับ

เอกสารอ้างอิง

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. คู่มือการพัฒนาระบบราชการ 4.0 BEST PRACTICES SHARING [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพมหานคร; 21 มกราคม 2568. [สืบค้นเมื่อ 4 เมษายน 2568]. 120 หน้า.แหล่งข้อมูล: www.opdc.go.th

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. คู่มือการประเมินสถานะของหน่วยงานภาครัฐในการเป็นระบบราชการ 4.0 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2566) [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพมหานคร; พฤศจิกายน 2565; 100 หน้า. [สืบค้นเมื่อ 13 มกราคม 2568]. แหล่งข้อมูล: www.opdc.go.th

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. คู่มือหลักเกณฑ์การประเมินสถานะการเป็นระบบราชการ 4.0 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2567) [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพมหานคร; 27 พฤศจิกายน 2567; 112 หน้า. [สืบค้นเมื่อ 13 มกราคม 2568]. แหล่งข้อมูล: www.opdc.go.th

กองยุทธศาสตร์และแผนงาน. แผนปฏิบัติราชการกระทรวงสาธารณสุข ประจำปี พ.ศ. 2568 [อินเทอร์เน็ต]. นนทบุรี; ธันวาคม 2567; 186 หน้า. [สืบค้นเมื่อ 13 มกราคม 2568]. แหล่งข้อมูล: https://spd.moph.go.th

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ.คู่มือแนวทางการพัฒนาองค์การสู่ระบบราชการ 4.0 ปี 2561 [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพมหานคร; กรุงเทพมหานคร; ธันวาคม 2560; 94 หน้า. [สืบค้นเมื่อ 13 มกราคม 2568]. แหล่งข้อมูล: www.opdc.go.th

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. คู่มือการประเมินสถานะของหน่วยงานภาครัฐในการเป็นระบบราชการ 4.0 (ตามกรอบการประเมินผลการปฏิบัติราชการประจำปี พ.ศ. 2568) [อินเทอร์เน็ต]. กรุงเทพมหานคร; 10 มีนาคม 2568. 106 หน้า. [สืบค้นเมื่อ 4 เมษายน 2568]. เข้าถึงได้จาก https://www.opdc.go.th

สำนักวิจัยและพัฒนาระบบงานบุคคล. ระบบราชการไทยบริบทไทยแลนด์ 4.0 [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 25 มกราคม 2568]. แหล่งข้อมูล: https://www.ocsc.go.th/wp-content/uploads/2023/12/PDF-ระบบราชการไทยในบริบทไทยแลนด์-4.0.pdf

นลพรรณ บุญฤทธิ์. ปัจจัยที่มีผลต่อประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานของบุคลากรองค์การบริหารส่วนจังหวัดชลบุรี [วิทยานิพนธ์ หลักสูตรบริหารธุรกิจมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการสาธารณะ วิทยาลัยพาณิชยศาสตร์] ชลบุรี: มหาวิทยาลัยบูรพา; 2558. 104 หน้า.

กระทรวงสาธารณสุข. กฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการสำนักงานปลัดกระทรวง กระทรวงสาธารณสุข พ.ศ. 2567. ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 141, ตอนที่ 12 ก (ลงวันที่ 17 มีนาคม 2567).

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. ผลการประเมินสถานะของหน่วยงานภาครัฐในการเป็นระบบราชการ 4.0 ปี 2568 [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 28 พฤศจิกายน 2568]. แหล่งข้อมูล: https://old-awards.opdc.go.th/awardsregister/awards/survey_data/

Joe F. Hair, Marko Sarstedt, Christian M. Ringle, Jeannette A. Mena. An Assessment of the Use of Partial Least Squares Structural Equation Modeling in Marketing Research. Journal of the Academy of Marketing Science 2012;40(3):414–33.

อังคณา แย้มนิล. การพัฒนาคุณภาพการบริหารจัดการภาครัฐ (PMQA) ในการบริหารองค์กร ภายใต้นโยบาย Thailand 4.0 ของหน่วยงานในสังกัดกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม. วารสารวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครปฐม 2564;8(1).

โกศล จิตวิรัตน์. ปัจจัยแห่งความสำเร็จในการเปลี่ยนแปลงสู่องค์การดิจิทัลไทยแลนด์ 4.0 ในศตวรรษที่ 21. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ Veridian มหาวิทยาลัยศิลปากร (มนุษยศาสตร์สังคมศาสตร์และศิลปะ) 2563;12(6).

อิสระพงศ์ กุลนรัตน์, ธนวิทย์ บุตรอุดม. ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเป็นระบบราชการ 4.0 ของเทศบาลนครอุดรธานี. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ปริทัศน์ มหาวิทยาลัยราขภัฏลำปาง 2564;9(1):37-48.

นัฐพล วัฒนสุข. ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสำเร็จของสำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษาในการพัฒนาองค์การเป็นระบบราชการ 4.0 [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 1 กรกฎาคม 2568]. แหล่งข้อมูล: https://psdg.vec.go.th/Portals/5/Doc66/Factor_Affecting_%20the_Success%20.pdf

ปรียวรรณ สุวรรณสูนย์. ระบบราชการไทย 4.0. หอสมุดรัฐสภา [อินเทอร์เน็ต]. [สืบค้นเมื่อ 1 กรกฎาคม 2568]. แหล่งข้อมูล: https://library.parliament.go.th/th/radioscript/rabbrachkarithy-40