นันทนาการและการใช้เวลาว่างในประเทศไทย: พลวัตการก่อรูปสถานะปัจจุบัน และทิศทางในอนาคต

บทคัดย่อ

นันทนาการและการใช้เวลาว่างในประเทศไทยมีฐานรองรับด้านนโยบาย การจัดการศึกษาระดับอุดมศึกษา การวิจัย และวิชาชีพ แต่ความสัมพันธ์ระหว่างมโนทัศน์กับโครงสร้างเชิงสถาบันยังต้องการการวิเคราะห์เชื่อมโยง บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อทบทวนและสังเคราะห์ฐานมโนทัศน์และความสัมพันธ์ระหว่างนันทนาการกับการศึกษาด้านการใช้เวลาว่างในบริบทสากล วิเคราะห์การก่อรูปและพลวัตของการรับ การแปลความหมาย และการปรับใช้แนวคิดในประเทศไทย โดยใช้คำศัพท์และมโนทัศน์เป็นประเด็นวิเคราะห์ร่วมในสี่มิติ ได้แก่ นโยบาย การจัดการศึกษาระดับอุดมศึกษา การวิจัย และวิชาชีพ วิเคราะห์สถานะปัจจุบันเทียบเคียงกับบริบทสากล และเสนอทิศทางการพัฒนาที่เหมาะสมกับบริบทไทย โดยใช้การทบทวนและสังเคราะห์เชิงบูรณาการจากวรรณกรรมวิชาการ งานวิจัย หลักฐานทางประวัติศาสตร์ และเอกสารเชิงสถาบัน ผลการสังเคราะห์พบว่า ในระดับสากล นันทนาการกับการศึกษาด้านการใช้เวลาว่างมีขอบเขตทับซ้อนกันภายใต้โครงสร้างเชิงสถาบันที่หลากหลาย สำหรับประเทศไทย นันทนาการปรากฏชัดผ่านชื่อและโครงสร้างเชิงสถาบัน ขณะที่องค์ความรู้ด้านการใช้เวลาว่างกระจายอยู่ในนโยบาย เนื้อหาหลักสูตร และงานวิจัย ความแตกต่างของจังหวะการเปลี่ยนแปลงทางมโนทัศน์และสถาบันสัมพันธ์กับการดำรงอยู่ร่วมกันของโครงสร้างต่างรุ่น โดยความแตกต่างบางส่วนเป็นการแบ่งหน้าที่ตามภารกิจ ความแตกต่างระหว่างชื่อหลักสูตรกับเนื้อหายังไม่เพียงพอที่จะยืนยันช่องว่างทางการศึกษา ขณะที่ข้อจำกัดชัดเจนกว่าอยู่ที่การประเมินคุณภาพของประสบการณ์และการเชื่อมข้อมูลการใช้เวลาระดับประชากรกับข้อมูลติดตามนโยบาย ส่วนระดับความเชื่อมโยงระหว่างกลไกวิชาชีพ คุณวุฒิ และสมรรถนะยังต้องการหลักฐานเพิ่มเติม ข้อเสนอหลักของบทความคือช่องว่างสำคัญอยู่ที่รอยต่อระหว่างองค์ประกอบที่มีอยู่มากกว่าการขาดโครงสร้างโดยสิ้นเชิง จึงเสนอทิศทางการพัฒนาด้านองค์ความรู้ การวิจัยและระบบข้อมูล การศึกษา วิชาชีพ และนโยบายและระบบประเมินผล ภายใต้กรอบสามระดับตามความพร้อม ได้แก่ การต่อยอดกลไกที่มีอยู่ การสร้างข้อตกลงร่วม และการพัฒนาเชิงสถาบันตามความจำเป็น โดยไม่กำหนดรูปแบบเชิงสถาบันไว้ล่วงหน้า