การศึกษาการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบชนิดบี ในระยะ occult hepatitis ในกลุ่มผู้บริจาคโลหิต ด้วยชุดตรวจ HBsAg เชิงปริมาณ ร่วมกับ HBV profile

Main Article Content

ประยุทธ แก้วมะลัง
สมสมร สุขสมพงษ์

บทคัดย่อ

ปัจจุบันการตรวจคัดกรองผู้บริจาคโลหิต พบการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบีระยะที่เรียกว่า Occult Hepatitis B Infection (OBI) เป็นจำนวนมาก น้ำยาทดสอบทางซีโรโลยี ถูกพัฒนาให้มีความไวมากขึ้น การตรวจหา HBsAg ที่ทราบผลทั้งเชิงปริมาณและคุณภาพ เป็นหลักการหนึ่งที่ใช้ตรวจคัดกรอง HBsAg ในผู้บริจาคโลหิตอย่างมีประสิทธิภาพ การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบี ในระยะ OBI ในกลุ่มผู้บริจาคโลหิตด้วยน้ำยา HBsAg Quantitative โดยเลือกตัวอย่างที่พบ HBV DNA โดยวิธี Nucleic acid amplification technology (NAT) แต่ตรวจไม่พบ HBsAg ด้วยการตรวจ HBsAg เชิงคุณภาพนำมาตรวจเพิ่มด้วยน้ำยา Liaison® XL MUREX HBsAg Quant และทดสอบหา HBV profile ควบคู่ไปด้วยพบว่ามีผู้บริจาคโลหิตติดเชื้อไวรัสตับอักเสบีในเขตพื้นที่ภาคอีสานที่ให้ผล HBsAg เชิงคุณภาพเป็นลบ แต่ HBV DNA NAT บวก คิดเป็นอัตราส่วน 1:733 เมื่อทดสอบด้วย HBsAg เชิงปริมาณให้ผลลบ จึงตรวจ HBV profile เพื่อหาระยะการติดเชื้อ พบว่ามีการติดเชื้อทั้งในแบบเรื้อรัง และเฉียบพลัน พบระยะแรก และระยะท้าย ดังนั้น HBV DNA NAT ใช้ในการตรวจกรองเลือดผู้บริจาคสามารถตรวจพบ HBV DNA ทั้งระยะแรก และระยะท้ายของการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบบี ช่วยลดความเสี่ยงของการติดเชื้อจากการรับเลือด และส่วนประกอบของเลือด นอกจากนี้ในห้องปฏิบัติการตรวจคัดกรองผู้บริจาคโลหิตควรทดสอบ HBV profile ในกรณีผลบวกไม่ชัดเจน ช่วยในการบ่งชี้ระยะของการติดเชื้อ เพื่อวางแนวทางการรักษา และเฝ้าระวังอย่างถูกวิธีของผู้บริจาคโลหิต

Article Details

How to Cite
แก้วมะลัง ป. ., & สุขสมพงษ์ ส. . (2024). การศึกษาการติดเชื้อไวรัสตับอักเสบชนิดบี ในระยะ occult hepatitis ในกลุ่มผู้บริจาคโลหิต ด้วยชุดตรวจ HBsAg เชิงปริมาณ ร่วมกับ HBV profile. วารสารโรงพยาบาลมหาราชนครราชสีมา, 39(1), 5–12. สืบค้น จาก https://he04.tci-thaijo.org/index.php/MNRHJ/article/view/1544
บท
นิพนธ์ต้นฉบับ

References

Busch MP, Lee LL, Satten GA, Henrard DR, Farzadegan H, Nelson KE, et al. Time course of detection of viral and serological markers preceding human immunodeficiency virus type 1 Seroconversion. Transfusion 1995; 35(2): 91-7.

Stramer SL, Caglioti S, Strong DM. NAT of the United States and Canadian blood supply. Transfusion 2000; 40: 1165-8.

Leetrakool N, Fongsatitkul L, Tanan P. Screening donated blood for infectious agents in Maharaj Nakorn Chiang Mai Hospital: Four-year experience of nucleic acid amplication technology (NAT). Bull Chiang Mai Assoc Med Sci 2012; 45: 36-44.

Allain JP. Occult hepatitis B infection: implications in transfusion. Vox Sang 2004; 86: 83-91.

Reesink HW, Engelfriet CP, Henn G, Mayr WR, Delage G, Bernier F, et al. Occult hepatitis B infection in blood donors. Vox Sang 2008; 94:153-66.

Phikulsod S, Oota S, Tirawatnapong T, Sakuldamrongpanich T, Chalermchan W, Louisirirotchanakul S, et al. One-year experience of nucleic acid technology testing for human immunodeficiency virus type 1, hepatitis C virus, and hepatitis B virus in Thai blood donations. Transfusion 2009; 49: 1126-35.

ทัศนีย์ สกุลดำรงค์พานิช, สินีนาฏ อุทา, พัชรากร กรำกระโทก, รัชนี เขื่อนแก้ว, พรทิพย์ รัตจักร, ศิริลักษณ์ เพียกขุนทด, และคณะ. การคัดกรองโลหิตบริจาคด้วยวิธี NAT เพื่อตรวจหาเชื้อ HIV-1, HCV และ HBV โดยศูนย์บริการโลหิตแห่งชาติและภาคบริการโลหิตแห่งชาติสภากาชาดไทย. วารสารโลหิตวิทยาและเวชศาสตร์บริการ โลหิต 2555; 22: 93-100.

Poovorawan Y, Sanpavat S, Chumdermpadetsuk S, Safary A.: Long-term hepatitis B vaccine in infants born to hepatitis B e antigen positive mothers. Arch Dis Child Fetal Neonate Ed 1997; 77(1): F47-51.

Krawczyk A, Hintze C, Ackermann J, Goitowski B, Trippler M, Grüner N, et al. Clinical performance of the novel DiaSorin LIAISON®XL murex: HBsAg Quant, HCV-Ab, HIV-Ab/Ag assays. Clin Virol 2014; 59: 44-9.

Matsubara N, Kusano O, Sugamata Y, Itoh T, Mizuii M, Tanaka J, Yoshizawa H. A Novel Hepatitis B Virus Surface Antigen Immunoassay as Sensitive as Hepatitis B Virus Nucleic Acid Testing in Detecting Early Infection. Transfusion 2009; 49: 585-94

Luksamijarulkul P, Kaepan W, Klamphakorn S. Hepatitis B virus sero-makers, hepatitis C virus antibody and risk behaviors among middle age and older Thai males. Southeast Asian J Trop Med Public Health 2007; 38: 45-52.

Hollinger FB. Hepatitis B virus infection and transfusion medicine:science and the occult. Transfusion 2008; 48: 1001-26.

สิณีนาฏ อุทา, ดวงนภา อินทระสงเคราะห์, รจนา กิมิฬา. ประเมินประสิทธิภาพการตรวจคัดกรองเชื้อไวรัสตับ

อักเสบบี ด้วยน้ำยา Liaison®XL MUREX HBsAg Quantitative ในผู้บริจาคโลหิต. ใน: สิณีนาฏ อุทา, บรรณาธิการ; งานประชุมวิชาการ งานบริการโลหิต ระดับชาติ ครั้งที่ 24; 22-25 มีนาคม 2016; โรงแรมแมนดาริน สามย่าน. กรุงเทพมหานคร; 2016.