The การพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชในโรงพยาบาลชุมชน จังหวัดอำนาจเจริญ: การบูรณาการการทำงานของทีมสหวิชาชีพและการติดตามผลอย่างต่อเนื่อง
The Development of a Psychiatric Patient Care System in Community Hospitals, Amnat Charoen Province: Integrating the Work of a Multidisciplinary Team and Continuous Follow-up
คำสำคัญ:
ความต่อเนื่องในการดูแล, ระบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวช, ทีมสหวิชาชีพ, ความปลอดภัยของผู้ป่วย, โรงพยาบาลชุมชน, Continuity of Care, Psychiatric Care System, Multidisciplinary Team, Patient Safety, Community Hospitalบทคัดย่อ
บทคัดย่อ
วัตถุประสงค์: เพื่อศึกษาสถานการณ์และพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชแบบต่อเนื่อง และประเมินผลลัพธ์ด้าน
ความต่อเนื่องในการดูแล ความปลอดภัยของผู้ป่วย ผลลัพธ์ทางคลินิก และความพึงพอใจของทีมสหวิชาชีพ
วิธีการศึกษา: การวิจัยเชิงพัฒนา ร่วมกับการออกแบบแบบกึ่งทดลองชนิดกลุ่มเดียววัดก่อน–หลัง ดำเนินการในโรงพยาบาลลืออำนาจ จังหวัดอำนาจเจริญ กลุ่มตัวอย่างประกอบด้วยผู้ป่วยจิตเวช 60 ราย และทีมสหวิชาชีพ 15 ราย ติดตามผลเป็นระยะเวลา 6 เดือน เครื่องมือวิจัย ประกอบด้วย แบบประเมินความต่อเนื่องในการดูแล ความปลอดภัยของผู้ป่วย ผลลัพธ์ทางคลินิก การเฝ้าระวังการฆ่าตัวตายและความพึงพอใจของทีมสหวิชาชีพ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา การทดสอบ Paired t-test สำหรับข้อมูลที่มีการแจกแจงปกติ และ Wilcoxon signed-rank test สำหรับข้อมูลที่ไม่เป็นไปตามสมมติฐาน
ผลการศึกษา: ภายหลังการพัฒนาระบบ คะแนนความต่อเนื่องในการดูแลเพิ่มขึ้นจากค่ามัธยฐาน 3.00 เป็น 4.00 และคะแนนความปลอดภัยของผู้ป่วยเพิ่มขึ้นจาก 3.50 เป็น 4.50 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < 0.001) อัตราการขาดนัดลดลงจาก 6.80 ± 2.10 เป็น 2.00 ± 1.20 (p < 0.001) และอัตราการกลับมารักษาซ้ำภายใน 28 วันลดลงจากร้อยละ 3.30 เป็น 0.00 (p = 0.031) ไม่พบเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์รุนแรง ผู้ป่วยได้รับการดูแลอย่างต่อเนื่องร้อยละ 91.7 และในกลุ่มผู้ป่วยโรคจิตเภทมีอัตราการติดตามต่อเนื่องร้อยละ 90.50 คะแนนการเฝ้าระวังการฆ่าตัวตายและการมีส่วนร่วมของครอบครัวเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ (p < 0.001) และความพึงพอใจของทีมสหวิชาชีพเพิ่มขึ้นจากค่ามัธยฐาน 3 เป็น 5 (p < 0.001)
สรุป: ระบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชแบบต่อเนื่องที่พัฒนาขึ้นสามารถยกระดับความต่อเนื่องและความปลอดภัยของการดูแล ลดการขาดนัดและการกลับมารักษาซ้ำ เสริมสร้างประสิทธิภาพในการป้องกันการฆ่าตัวตาย และเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของทีมสหวิชาชีพ โดยมีศักยภาพในการนำไปขยายผลในโรงพยาบาลชุมชนที่มีบริบทใกล้เคียง
เอกสารอ้างอิง
เอกสารอ้างอิง
World Health Organization. World mental health report: transforming mental health for all. Geneva: World Health Organization; 2023.
World Health Organization. Suicide worldwide in the 21st century: global age-standardized suicide rates. Geneva: WHO Press; 2022.
กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. รายงานสถิติบริการสุขภาพจิตของประเทศไทย ปี พ.ศ. 2566. นนทบบุรี: กรมสุขภาพจิต; 2566.
กรมสุขภาพจิต กระทรวงสาธารณสุข. รายงานสถานการณ์สุขภาพจิตและการเฝ้าระวังภาวะซึมเศร้าในประเทศไทย ปี พ.ศ. 2565. นนทบบุรี: กรมสุขภาพจิต; 2565.
กระทรวงสาธารณสุข. นโยบายและแผนยุทธศาสตร์การพัฒนาระบบบริการสุขภาพจิตและสารเสพติด ภายใต้ระบบสุขภาพระดับอำเภอ. นนทบบุรี: กระทรวงสาธารณสุข; 2565.
Greenhalgh T, Robert G, Macfarlane F, Bate P, Kyriakidou O. Diffusion of innovations in service organizations: systematic review and recommendations. Milbank Q 2004; 82(4): 581–629. doi: 10.1111/j.0887-378X.2004.00325.x. PubMed PMID: 15595944.
World Health Organization. Mental health: strengthening our response. Geneva: World Health Organization; 2018.
ระบบศูนย์กลางการให้บริการผู้ป่วยจิตเวชของประเทศไทย (DMH Data Center). รายงานผู้ป่วยมารับบริการด้านจิตเวช จังหวัดอำนาจเจริญ ปีงบประมาณ 2564. นนทบุรี: กรมสุขภาพจิต; 2565.
World Health Organization. Guidance on community mental health services: promoting person-centred and rights-based approaches. Geneva: World Health Organization; 2021.
กรมสุขภาพจิต. รายงานประจำปีกรมสุขภาพจิต พ.ศ. 2566. นนทบุรี: กรมสุขภาพจิต; 2566.
ภัครินทร์ ชิดดี, สุจริต ทุมจันทร์, เพชรศรี สารรัตน์, อัชรา พิลาทอง, พิสมัย ทิพย์วารี, ดาราพร สิงห์ทอง. การพัฒนารูปแบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวช โรงพยาบาลอำนาจเจริญ จังหวัดอำนาจเจริญ. วารสารวิชาการสาธารณสุข พฤษภาคม-มิถุนายน 2563; 29(3): 489-96.
อุไรวรรณ จำนรรจ์สิริ, นิตยา บัวสาย. การประเมินผลการพัฒนาระบบการดูแลผู้ป่วยจิตเวชที่มีความเสี่ยงสูงต่อการก่อความรุนแรงในชุมชน จังหวัดอำนาจเจริญ. วารสารแพทย์ เขต 4-5 มกราคม-มีนาคม 2567; 43(1): 29-48.
Haggerty JL, Reid RJ, Freeman GK, Starfield BH, Adair CE, McKendry R. Continuity of care: a multidisciplinary review. BMJ 2003; 327(7425): 1219–21. doi: 10.1136/bmj.327.7425.1219. PubMed PMID: 14630762.
Vigod SN, Kurdyak PA, Dennis CL, Leszcz T, Taylor VH, Blumberger DM, et al. Transitional interventions to reduce early psychiatric readmissions in adults: systematic review. Br J Psychiatry 2013; 202(3): 187-94. doi: 10.1192/bjp.bp.112.115030. PubMed PMID: 23457182.
Černe Kolarič J, Plemenitaš Ilješ A, Kraner D, Gönc V, Lorber M, Mlinar Reljić N, et al. Long-term impact of community psychiatric care on quality of life amongst people living with schizophrenia: A Systematic review. Healthcare (Basel) 2024; 12(17): 1750. doi: 10.3390/healthcare12171750. PubMed PMID: 39273773.
อาริยา ตั้งมโนกุล, สุรศักดิ์ ไชยสงค์. ผลลัพธ์ของการเยี่ยมบ้านผู้ป่วยโรคจิตเภทโดยทีมสหสาขาวิชาชีพ เครือข่ายบริการสุขภาพ อำเภอดอนมดแดง จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารวิจัยระบบสาธารณสุข ตุลาคม-ธันวาคม 2564; 15(4): 436–55.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 ยโสธรเวชสาร

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของยโสธรเวชสาร
